nwp.org.pl odległość
Francuski filozof
Pomiary są niełatwe nawet w przypadku znacznie bliższej Wenus; podstawowym warunkiem ich powodzenia jest dokładna znajomość współrzędnych geograficznych miejsca obserwacji oraz precyzyjne wyznaczenie momentów czterech "kontaktów" planety ze Słońcem. (Pierwszy i drugi kontakt następują na początku zjawiska, kiedy dysk Wenus dotyka brzegu tarczy słonecznej najpierw od zewnątrz, a potem "od środka"; do trzeciego i czwartego kontaktu dochodzi pod koniec tranzytu). Potencjalne korzyści płynące z takich obserwacji były jednak ogromne. Dzięki trzeciemu prawu Keplera astronomowie znali już względne odległości planet od Słońca; na podstawie paralaksy Wenus mogli więc wyznaczyć paralaksę Słońca, której znajomość umożliwiała z kolei obliczenie odległości ZiemiaSłońce i rozmiarów całego Układu Słonecznego. Niestety, wyniki obserwacji tranzytu z 1761 roku nie były wystarczająco dokładne: zmierzone wartości paralaksy słonecznej wahały się od 8.3 do 10.6 sekundy łuku. Pomiary z 1769 roku miały już znacznie mniejszy rozrzut: od 8.43 do 8.8 sekundy łuku, co oznaczało, że długość jednostki astronomicznej jest nie mniejsza niż 149 ...
Magnetosfera Jowisza
Okazało się, że magnetosfera Jowisza jest asymetryczna i że z jednej strony wypływają z niej wielkie ilości jonów i elektronów. Cassini wykonał również serię zdjęć Jowisza, na których bardzo wyraźnie widać szczegóły burzliwej atmosfery planety. Dzięki temu, że podróż międzyplanetarna trwała tak długo, NASA i ESA miały wystarczająco dużo czasu, by rozwiązać nieprzewidziany problem. W 2000 roku odkryto wadę systemu łączności, który ma umożliwić Cassiniemu odbieranie danych z Huygensa w czasie, gdy próbnik będzie opadał na powierzchnię Tytana (dane te będą następnie przekazywane na Ziemię). Podczas testu, w którym symulowano efekt Dopplera, jaki wystąpi w czasie opadania, odbiornik Cassiniego nie mógł dostroić się do zmienionej częstotliwości. Po wielomiesięcznych rozważaniach postanowiono zmienić trajektorię Cassiniego w taki sposób, by zmalała względna prędkość orbitera i próbnika (dzięki czemu zmniejszy się dopplerowskie przesunięcie częstotliwości). Pierwsze bliskie spotkanie sondy Cassini z układem Saturna nastąpiło 11 czerwca, gdy sonda przeleciała w odległości 2000 km od Febusa niewielkiego globu ...
Problem hierarchi
Przypomnijmy, że dla dwóch dodatkowych wymiarów problem hierarchii znika, gdy są one większe od milimetra. Pomiary pola grawitacyjnego mogłyby zatem wykryć odstępstwa od newtonowskiego prawa odwrotności kwadratu odległości, które dla odległości około milimetra powinno zostać zastąpione przez prawo odwrotności czwartej potęgi odległości. Rozszerzenie zakresu podstawowych badań doprowadziło do odkrycia wielu innych potencjalnych odstępstw od prawa powszechnego ciążenia Newtona, a najbardziej interesująca jest ewentualność pojawienia się siły odpychającej milion razy silniejszej od grawitacji, działającej między masami odległymi o mniej niż milimetr. Laboratoryjne doświadczenia, w których wykorzystuje się specjalnie skonstruowane detektory już się rozpoczęły; fizycy testują prawo Newtona na odległościach od centymetra do dziesiątych części mikrometra [ilustracja poniżej]. Aby badać silę grawitacyjną na odległościach mniejszych niż milimetr, trzeba używać ciał o rozmiarach nie większych niż milimetr, które mają jednak bardzo małą masę. Należy przy tym bardzo dokładnie zabezpieczyć się przed wpływem wielu efektów, takich jak resztkowe siły elektrostatyczne, które maskowałyby lub naśladowały bardzo słabe ...
Katalog